Pająki lubelskie jako element niematerialnego dziedzictwa kulturowego Lubelszczyzny – nowy projekt Stowarzyszenia Twórców Ludowych
Rozpoczynamy realizację naszego projektu pn. „Niematerialne Dziedzictwo Kulturowe Lubelszczyzny – festiwal międzypokoleniowy”, który otrzymał dofinansowanie z Narodowego Instytutu Dziedzictwa w ramach programu Niematerialne – przekaż dalej 2025.
Celem projektu jest ochrona i popularyzacja tradycji wykonywania pająków na Lubelszczyźnie, wpisanej w 2024 roku na Krajową Listę Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego. Działania będą prowadzone przez depozytariuszy, którzy pragną zachować te piękną tradycję i przekazać ją innym, dlatego głównym celem zadania będzie stworzenie przestrzeni do międzypokoleniowego przekazu wiedzy i umiejętności związanych z wykonywaniem pająków. Do udziału w warsztatach chcemy zaprosić dzieci, studentów, a także seniorów. Przewidujemy również zorganizowanie wystawy i wydanie publikacji o lubelskich pająkach. O wszystkich wydarzeniach będziemy informować na bieżąco na naszych stronach.
Projekt odpowiada na cele programu wspierania niematerialnego dziedzictwa kulturowego poprzez edukację, dokumentację i promocję. Naszym partnerem i współorganizatorem będzie Biblioteka Główna Uniwersytetu Przyrodniczego w Lublinie.
W ramach projektu odbędą się następujące wydarzenia:
- warsztaty międzypokoleniowe dla dzieci, studentów, dorosłych i seniorów (wrzesień-październik), zajęcia będą odbywać się w Galerii Sztuki Ludowej STL oraz w salach Biblioteki Głównej Uniwersytetu Przyrodniczego, o szczegółach i zapisach będziemy informować na bieżąco;
- „Pająki – element niematerialnego dziedzictwa kulturowego Lubelszczyzny”, ekspozycja prac depozytariuszy i uczestników warsztatów prezentowana w Bibliotece Głównej Uniwersytetu Przyrodniczego, ul. Akademicka 15, Lublin od 1 do 31 października 2025;
- seminarium naukowe „Pająki lubelskie – ochrona, dokumentacja, popularyzacja” – 28 października 2025, sala konferencyjna Biblioteki Głównej Uniwersytetu Przyrodniczego w Lublinie, ul. Akademicka 15, Lublin, zwieńczenie i merytoryczne podsumowanie projektu, promocja publikacji.
Przed nami warsztaty dla dzieci. Poprowadzi je Michał Kowalik, przedstawiciel młodego pokolenia twórców, kontynuator wielu lubelskich tradycji. Na zajęcia zapraszamy grupy zorganizowane.
Pierwszy cykl warsztatów dla osób zaawansowanych poprowadzili Małgorzata i Tomasz Krajewscy. Był to cykl czterech spotkań, podczas których uczestnicy poznali od podstaw techniki tworzenia pająków ludowych – tradycyjnych ozdób wieszanych dawniej w okresie świątecznym w chałupach na polskiej wsi. Pająki były symbolem błogosławieństwa i pomyślności dla domowników, zapewniały miłość i zdrowie. Wierzono, że przynoszą szczęście i dostatek. Na Lubelszczyźnie powszechnie wykonywano pająki ze słomy, dekorowano je zazwyczaj prostymi ozdobami wykonanymi z papieru i bibuły.
Celem warsztatów jest bezpośredni przekaz i nauka wykonywania pająków krystalicznych i tarczowych oraz elementów zdobniczych, będących ich integralną częścią.
Uczestnicy warsztatów wykonywania pająków krystalicznych, fot. Katarzyna Kraczoń
W programie:
- przygotowanie i obróbka słomy
- wykonanie konstrukcji pająka krystalicznego i tarczowego od podstaw
- wykonanie elementów dekoracyjnych z papieru i bibuły
Udział w zajęciach jest bezpłatny. Zapisy odbywają się wyłącznie telefonicznie: 81 532 37 45
Wszystkie materiały zapewnia organizator. Liczba miejsc ograniczona.
